Bakan Çavuşoğlu, dış politikada yeni ‘U’ dönüşlerinin sinyalini verdi

0
17
Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu

Gündeme ilişik değerlendirmelerde bulunan Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Türkiye’nin Afganistan’dan tamamen çıkmasının yanlış bir karar olacağını savundu. Çavuşoğlu, Türkiye’nin tansiyon yaşamış olduğu ülkelerle alakalı de dikkat cazibeli açıklamalar yapmış oldu ve “Bizim BAE ile bir sorunumuz olmadı. Suudi Arabistan ile ilişkilerimiz yine rayına girebilir” dedi. Mısır ile yine süregelen ilişkiler ile alakalı da konuşan Çavuşoğlu, “İleriki aşamalarda karar verirsek, büyükelçi belirleme noktasında adımlar atarız” ifadesini kullandı. Çavuşoğlu, Şam ile ilişkiler hikayesinde ise “Diplomatlar görüşüyor” bilgisini verdi.

Çavuşoğlu, Afganistan’daki konum için, “Afganistan’da Taliban’ın hükümet kurma emek harcamaları var. Taliban Pençşir hariç bölgeye hakim oldu. Buradaki çatışmaların iç muharebeye niçin olmamasını umuyoruz. Ülkede ekonomik sorun ve açlık var. BM’in besin stokunun bitmek suretiyle bulunduğunu görüyoruz. Bizim de Kızılay’ımız bölgeye yardımlarını yapıyor. Bölgede terör problemi da var. DAEŞ Horasan orada. Kabil Havalimanı ile alakalı Katar ve Amerika ile beraber çalışıyoruz” diye konuştu.

Kabil Havalimanı mevzusuna da değinen Çavuşoğlu, “Bin 400’den fazla kişiyi tahliye ettik. Bin 60 tanesi bizim vatandaşımız. Sonuçta Kabil Havalimanı yine internasyonal uçuşlara açılabilir, pist yenilenebilir, terminal yenilenebilir. Şuan orada 19 teknisyenimiz çalışmalarını sürdürüyor. Fakat en mühim mevzu güvenliği kim sağlayacak? Güvenliği havalimanı haricinde Taliban sağlayabilir sadece içerde internasyonal topluluğun güvenebileceği bir emniyet firması veya bir veya iki devlet sağlamalı. Askeri güç istenmiyorsa, bu işi meydana getiren firmalar var. Orada emniyet sağlanmalı. Uçaklar uçmak istese bile sigorta şirketleri izin vermez” dedi.

Türkiye’nin Afganistan’a oldukca yatırım yaptığını anlatım eden Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu, “Hanımefendilere küçüklere yatırım yaptık. Sonuçta bizim Afganistan benzer biçimde bir ülkeden tamamen çıkmamız yanlış bir karar olur. Birçok ülke büyükelçiliğini geri çekerken, ikimiz de ayrılsaydık doğru olmazdı. Bizler ‘her şeyi yönetelim’ demiyoruz, ‘bağlarımızı koparmayalım’ diyoruz” gibi konuştu.

“TALİBAN’IN KAPSAYICI OLMASI LAZIM”

Çavuşoğlu, Afganistan hikayesinde telaşlı karar verilmemesi icap ettiğini savunarak laflarını şu şekilde sürdürdü:

“Dünyanın da çabuk etmemesi gerekiyor. Burada dengeli davranmak gerekiyor. Bizler Türkiye olarak bu halde hareket ediyoruz. Hükümetin kapsayıcı olması gerekiyor. Hükümette bir tek Taliban olursa, öteki etnik gruplardan insanoğlu vazgeçilmez. Hanımefendilere yer verilmesi gerekiyor. Sonuçta yarın bir kriz olduğu süre ülkenin iç muharebeye sürüklenmemesi için kapsayıcı bir hükümet icap eder, bütün dünyanın kabul etmesi için de kapsayıcı olması icap eder. Bizler bu düşüncelerimizi Taliban’a da direkt iletiyoruz. Şu ana kadar atanan kişiler bir tek Taliban’a yakın kişiler. Şartlara ve gelişmelere nazaran hareket edeceğiz.”

Hükümet kurma talebine Türkiye’nin davet edilmiş olduğu sorusuna Çavuşoğlu, “Şu anda bir tutumumuz yok, hükümet kurulmadı ve bizlere bir çağrı gelmedi” dedi.

AFGAN SIĞINMACILAR KONUSU

Afgan göçmenler ile alakalı Çavuşoğlu, “Bu probleminin yerinde çözülmesi hepimiz için en yararlı olandır. Afganların ülkesini terk etmemesini sağlamak icap eder. Şu anda ciddi bir hareketlilik yok. Bu yıl 570 bin birey, geçen yıl ise 3 milyon birey göç etmiş. Afganistan içinde açlık ve ekonomik sıkıntılar var. Taliban’ı seversiniz, sevmezsiniz, fakat savaşların bile olduğu yerde insani yardımların ulaştırılması gerekiyor. Öteki yandan komşu ülkelere de yardımcı sağlamak gerekiyor. Pakistan, Özbekistan ve İran’a göç etmeyi düşünenler var. Bizler AB ve internasyonal topluma iş donanması öneriyoruz ” diye konuştu.

Dışişleri Bakanı, “Sınırda aldığımız tedbirler gün geçtikçe artıyor. Daha çok muhacir yükünü kaldıramayız” derken, “İran’dan önlem almasını istiyoruz” gibi konuştu.

AB’YE: KÜLFETİN PAYLAŞILMASI GEREKİYOR

AB’ye göç hikayesinde eleştiriler yönelten Çavuşoğlu, şu ifadeleri kullandı:

“18 Mart mutabakatını tam olarak uygularsak sorun kalmaz. Göç sorununu değişik boyuta gitmesi sebebiyle güncelleme olması gerekiyor. AB, ‘Iyi mi olsa Covid var, göçmenler gelmez’ düşüncesinden vazgeçmesi gerekiyor. Külfetin paylaşılması gerekiyor. Bizimle oturup neler yapılabileceğini, yükümlülükler nelerdir ve ne kadar yerine getirildiğinin gözden geçirilmesi icap eder. Hemen sonra her iki tarafın, ayrı ayrı ve birlikte neler yapması icap ettiğinin konuşulması icap eder. ‘Bizler para gönderelim fakat karışmayalım’ olmaz.”

“BAE İLE SORUNUMUZ OLMADI”

Çavuşoğlu, ”Bizim BAE ile bir sorunumuz olmadı. Internasyonal ilişkilerde kalıcı düşmanlık ve kalıcı dostluk yoktur, bu ilkesizlik değildir. Karşılıklı adımlar atılarak ilişkiler normalleştirilebilir. Cumhurbaşkanımız ve ben karşılıklı görüşmeler gerçekleştirdik. Netice itibarıyla pozitif bir ivme var. Bu şekilde devam ederse ilişkiler rayına girer” dedi.

SUUDİ ARABİSTAN İLE İLİŞKİLER

Dışişleri Bakanı, Suudi Arabistan’la gerilen ilişkiler hikayesinde ise “Görüşmeler devam ediyor ve bereketli geçti. Suudi Arabistan ile ilişkilerimiz yine rayına girebilir. Bizim bir sorunumuz yok, fakat onlar birtakım meseleleri büyüterek Türkiye’ye karşı negatif bir tavrı oldu” dedi.

“MISIR’A BÜYÜKELÇİ ATAMA NOKTASINDA ADIMLAR ATABİLİRİZ”

Bakan Çavuşoğlu, “Bizim heyetimiz gitti, şimdi onlardan da bir kurul geldi. Bugün görüşüyorlar. İleriki aşamalarda karar verirsek, büyükelçi belirleme noktasında adımlar atarız” derken, “Deniz yetki alanları ile alakalı onlar da isterse müzakerelere başlarız. Bizimle anlaşırlarsa daha çok alan elde ederler. Bunlar olası olan ve olması ihtiyaç duyulan şeyler. Ekonomik ilişkimiz gün geçtikçe artıyor” dedi.

DOĞU AKDENİZ’DE DOĞALGAZ GERİLİMİ

Mısır’ın Şark Akdeniz Gaz Forumu kurarak Türkiye’yi dışarda bırakması üstüne Çavuşoğlu, “Türkiye’yi dışarda bırakan hiç bir anlaşmanın geçerliliği yoktur. Türkiye ile iş donanması yapmadan yapamazlar. Haklarımızı ihlal edersek ikimiz de gereğini yaparız. Bunu da sahada gösterdik” derken, “Bizler bütün ülkelerin katılacağı Şark Akdeniz Konferansı’nı Cumhurbaşkanımızın önerisiyle tecrübe edelim dedik. Bizler hakkımızı hiç bir halde yedirmeyiz” diye konuştu.

“Amerika’NİN ‘PETROL VAR, KALIYORUM’ ANLAYIŞI KABUL EDİLEMEZ

Bakan Çavuşoğlu, Amerika’nin Suriye’den çekilmesi niteliğinde kaos oluşup oluşmayacağına dair soruya, “Irak’tan çekildiler kaos oldu, Afganistan’dan çekildiler kaos oldu. Suriye’den çekilmeleri kendi tercihleri. Bizler Suriye’de terör tehditi nedeniyle bulunuyoruz. Bu internasyonal hukuka müsait. Bizler Suriye’nin sınır ve toprak bütünlüğünü destekliyoruz. Amerika ise ayrılıkçı PKK/YPG’yi destekleyerek bunun tam tersini yapıyor” derken, “Amerika’nin ‘Petrol var ben burada kalıyorum’ anlayışı kabul edilemez” yorumunda bulunmuş oldu.

“Şam yönetimi ile siyasal bir müzakere olası değil” diyen Çavuşoğlu, “Diplomatlar görüşüyor” diye konuştu.

Çavuşoğlu, Rusya’dan alınan S-400’ler hikayesinde ise “Amerika’nin sona ermiş bir anlaşmayı kabullenmesi gerekiyor” dedi.